العربی   اردو   English   فارسی درباره ما     تماس با ما     اعضای موسسه
پنجشنبه 30 دى 1395
بخش : دیدگاه دین پژوهان
انتخاب ترامپ و تاثیر آن بر مناسبات شیعی- سنی دکتر صادق حقیقت
انتخاب ترامپ و تاثیر آن بر مناسبات شیعی- سنی   (1395/10/29 19:03:29)
اول بهمن ماه دونالد ترامپ متن سوگندنامه خود را قرائت می کند و به طور رسمی ریاست جمهوری آمریکا را برعهده می گیرد و ساکن کاخ سفید می شود. پس از انتخاب ترامپ به عنوان رییس جمهور آمریکا، کارشناسان تأثیرگذاری این انتخاب بر حوزه های مختلف را مورد بررسی قرار دادند، اما آنچه در این میان از اهمیت بسیاری برخوردار است، تأثیر انتخاب ترامپ بر مناسبات شیعی – سنی است. پس از رسمیت یافتن ترامپ در مقام ریاست جمهوری، او چه سیاست هایی در این زمینه در پیش می گیرد؟ کشورهای منطقه شیعه نشین و سنی نشین در پس عدم مداخله نظامی آمریکا در منطقه ...ادامه مطلب
تقریرات مختلف از علما و اندیشمندان اسلامی در مورد نظریه علم دینی
تقریرات مختلف از علما و اندیشمندان اسلامی در مورد نظریه علم دینی   (1395/10/24 11:37:24)
متن زیر تقریرات مختلف از علما و اندیشمندان اسلامی در مورد نظریه علم دینی است که در شماره اخیر ماهنامه خردنامه منتشر شده است.   آیت‌الله عبدالله جوادی آملی رویکرد آیت‌الله جوادی به علم دینی به گونه‌ای است که دنبال توسعه‌ی هندسه‌ی معرفت دینی است؛ جایی که هیچ چیز خارج از مجموعه‌ی دین قرار نگیرد. مدخل ورودی استاد به بحث، حل تعارض عقل و دین است که از طریق ارائه‌ی نگاهی جدید به جایگاه عقل در هندسه‌ی معرفت دینی اقدام به ایجاد پیوند میان عقل و دین و در نتیجه محصول آن‌ها یعنی علم و دین ...ادامه مطلب
موانع اخلاقی زیستن در جامعه دینی دکتر سید علی میرموسوی
موانع اخلاقی زیستن در جامعه دینی   (1395/10/15 01:01:29)
جت الاسلام والمسلمین دکتر سیدعلی میرموسوی نویسنده و پژوهشگر حوزه دین، اخلاق دینی را اینچنین تعریف می کند: اخلاق دینی بخشی از تعالیم اخلاقی چه در حوزه اخلاق هنجاری و چه در حوزه اخلاق کاربردی است که براساس نصوص دینی و معارف و اعتقادات دینی توجیه می شود؛ یعنی مبنای توجیه ما در اخلاق دینی بیشتر اصول و تعالیم و نصوص دینی است؛ چرا که می توانیم اخلاق را بر مبنای رویکرد فضیلت گرایانه یا رویکرد وظیفه گرایانه یا رویکرد پیامدگرایانه توجیه کنیم، ولی اگر اخلاق را براساس نصوص و تعالیم دینی تعریف کردیم، در واقع تعریفی از اخلاق ...ادامه مطلب
 علم دینی از دیدگاه مهدی گلشنی
علم دینی از دیدگاه مهدی گلشنی   (1395/10/10 16:29:31)
در چند دهه‌ اخیر مسئله‌ دخالت عوامل روان‌شناختی و جامعه‌شناختی در شکل‌گیری، تعبیر و ترویج نظریه‌های علمی مورد توجه قرار گرفته است.                       در یادداشت زیر علم دینی از دیدگاه مهدی گلشنی مورد بررسی قرار گرفته است: علتهای مخالفت طرح علم دینی در ایران علت نخست: تعبیرهای نادرستی از علم دینی در کشور ارائه شد: علمی است که در ازای فرهنگ و تمدن اسلامی تکوّن و توسعه پیدا کرده است. علمی است که هدف آن تبیین کتاب و سنّت است مانند فقه، کلام، تفسیر و.. علمی ...ادامه مطلب
به مناسبت سالروز صلح امام حسن(ع): به «زمان» فرصت دادن / چگونگی تعامل امام حسن(ع)با واقعیت‌های زمانش حجت الاسلام دکتر محمد مسجدجامعی
به مناسبت سالروز صلح امام حسن(ع): به «زمان» فرصت دادن / چگونگی تعامل امام حسن(ع)با واقعیت‌های زمانش   (1395/10/7 08:26:12)
          1. قبیله قریش در سرزمین وسیع جزیرة العرب موقعیتی ویژه و منحصر به فرد داشت. آنچه در این قلمرو وسیع وجود داشت مرکب بود از قبائل مختلف عرب که به دلائل گوناگون عموماً در جنگ و ستیز بودند و لذا هیچ نوع مرکزیت سیاسی و قدرت مرکزی¬ای وجود نداشت.اما علیرغم این همه مکه و مراسم حج یک نهاد شناخته شده و مورد احترام بود. این تنها عامل مشترک اجتماعی ـ دینی و اجتماعی ـ سیاسی به شمار می¬آمد. عاملی که موجب اهمیت یافتن قبیله قریش می-گردید. قبیله بزرگی که در مکه سکونت داشت و امور حج را اداره می¬کرد و کم و ...ادامه مطلب
پرسشگران از دین، معاند نیستند/ متولیان دین باید ادله را بازخوانی کنند حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر مهدی مهریزی
پرسشگران از دین، معاند نیستند/ متولیان دین باید ادله را بازخوانی کنند   (1395/10/5 08:44:38)
اشاره: یکی از مشکلاتی که زنان با آن دست و پنجه نرم می کنند، قوانین است؛ قوانینی که بعضا ادبیات و محتوایی مردسالارانه دارد و امروز برخی حقوقدانان و حوزویان مواردی از این قوانین را مصداق تضییع حقوق زن می‌‌دانند اما ظاهرا هنوز قانون‌گذاران کشور به این نتیجه نرسیده‌اند که اصلاح قوانین را در دستور کار خود قرار دهند. حجت الاسلام والمسلمین دکتر مهدی مهریزی، استاد دانشگاه و پژوهشگر حوزه دین در گفت وگویی با اشاره به دسته ای از قوانین در ایران که تفاوت هایی میان زن و مرد قایل می شود، اظهار کرد: به ویژه در قانون مدنی ...ادامه مطلب
مروری بر اندیشه‌های سیدحسین نصر حجت‌الاسلام یحیی عبدالهی دانش‌پژوه فرهنگستان علوم اسلامی قم :
مروری بر اندیشه‌های سیدحسین نصر   (1395/10/4 11:02:44)
  نخستین وظیفه تمام متفکران سنت های معنوی نقد مدرنیسم است   سید حسین نصر در زمره مخالفان جدی و سرسخت مدرنیته است و اساساً نقد و نفی مدرنیته و تمدن غرب، از ویژگی های بارز آنان به حساب می آید. به نظر او، دوران کنونی، دوران جاهلیت نوین است.  حجت‌الاسلام یحیی عبدالهی دانش‌پژوه فرهنگستان علوم  اسلامی قم در یادداشتی که در نشریه اندیشه تمدنی اسلام منتشر شده است و اکنون پیش روی مخاطبان محترم است، اندیشه های «سید حسین نصر» درباره «تمدن نوین اسلامی» را مورد دقت قرار داده ...ادامه مطلب
هفت کارکرد حوزه علمیه ایده‌آل گفت‌وگو با استاد احمد مبلغی عضو شورای علمی دین پژوهان کشور
هفت کارکرد حوزه علمیه ایده‌آل   (1395/10/2 08:51:20)
ویژگی‌های حوزه علمیه ایده‌آل چیست؟ حوزه علمیه در شرایط ایده‌آل چه کارکردهایی دارد؟ برای این‌که بشود یک نهاد را ایده‌آل‌سنجی کرد و نسبت به وضعیت مطلوب آن سنجشی داشت، باید ببینیم فلسفه وجودی آن نهاد چیست. فلسفه وجودی یعنی آنچه که نهاد، به منظور دستیابی به آن شکل گرفته است و اگر نباشد، وجود نهاد بی‌معنا می‌شود یا از ضرورت می‌افتد. البته در فلسفه وجودی، کارویژه نیز مفهوم و معنا می‌گردد. حال باید دید که حوزه علمیه چه فلسفه وجودی‌ای دارد. فلسفه وجودی حوزه علمیه این است که اول: کوشش کند دین را به صورت ...ادامه مطلب
کتاب علی (علی نامه) اثری از استاد مهدی مهریزی
کتاب علی (علی نامه)   (1395/10/2 08:38:21)
درآمد يكم . ترديدى نيست كه امام على عليه السلام آنچه را از رسول خدا صلى الله عليه و آله فرا مى گرفت، نگارش مى كرد . و از اين نگاشته ها ، با عناوين گوناگون در منابع حديثى و تاريخى ياد شده است . تعابيرى چون : كتاب على ، صحيفة فى قراب السيف ، صحيفة أمير المؤمنين ، كتاب رسول اللّه ، الجامعة و . . . در احاديث منقول ، بر اين امر گواهى مى دهد . پدیدآورنده حجة الاسلام والمسلمین مهدی مهریزی متولد ۱۳۴۱ هجری شمسی در مشهد پس از گذراندن دروس عمومی دوره ابتدایی و راهنمایی در سال ۱۳۵۵ وارد حوزه علمیه مشهد و پس از اتمام دروس مقدمات ...ادامه مطلب
تقریب واجب تر از نان شب حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر فرمانیان:
تقریب واجب تر از نان شب   (1395/10/2 00:33:37)
شاید آنچه ضمن برگزاری همه ساله کنفرانس وحدت و حواشی مربوط به آن مورد غفلت قرار می گیرد آسیب شناسی عملکرد تقریبی دستگاه­ های نظام است. عملکردی که باید مورد ارزیابی قرار گیرد تا بررسی شود اقدامات انجام شده تا چه حد در ایجاد وحدت اسلامی و همگرایی کشورهای اسلامی موثر بوده است. برای این منظور با حجت الاسلام فرمانیان رئیس دانشکده مذاهب اسلامی دانشگاه ادیان قم به گفتگو نشستیم. متن زیر مشروح گفتگو با این استاد دانشگاه است.   *به نظر شما رویکرد ما نسبت به تقریب در این ۳۰ سال چه آسیب هایی داشته است؟ یکی از مهم­ترین ...ادامه مطلب
سازمان روحانیت: از وضع موجود تا وضع مطلوب حجت‌الالام دکتر احمد واعظی
سازمان روحانیت: از وضع موجود تا وضع مطلوب   (1395/10/1 22:59:18)
حجت الاسلام و المسلمین احمد واعظی از شخصیت های روحانی صاحب تالیف، خوش فکر، عمیق، متخلق و آشنا با زمانه و عضو شورای علمی دبیرخانه دین‌پژوهان کشور است. دغدغه دین دارد، تعاریف مشخصی برای رسالت های روحانیت ارائه می دهد، قوت و ضعف و نیازهای روز حوزه را می شناسد و  برای اصلاح وضع موجود و نیل به وضع مطلوب چاره اندیشی می کند. از نابسامانی ها، پراکندگی ها و فقدان نقشه راه جامع در سازمان روحانیت نگران است و در این حال با توجه به توانمندی های ذاتی حوزه علمیه شیعی به آینده امیدوار است. واعظی در گفت و گویی صریح وضعیت فعلی ...ادامه مطلب
نقد دیدگاه رویاانگاری وحی
نقد دیدگاه رویاانگاری وحی   (1395/10/1 08:36:45)
یادداشت زیر بازنویسی شده از متن سخنرانی جت ‌الاسلام دکتر علیرضا قائمی‌نیا عضو هیات علمی گروه معرفت‌شناسی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در نشست علمی وحی و سکولاریسم است. وی در این نشست در سخنان خود، دیدگاه رویاانگاری وحی را نقد کرده است که از نظر می‌گذرد: وحی دال مرکزی و کلمه کانونی است وحی به قول نشانه شناسان در تفکر اسلامی یک دال مرکزی است. وحی نشانه‌ای است که همه نشانه‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد، یا به قول معناشناسان یک کلمه کانونی است؛ کلمه‌ای که تمام کلمات قرآن به نحوی با آن ارتباط برقرار ...ادامه مطلب
دستور«عفو» به پیامبر، امراخلاقی یا سیاست الزامی؟
دستور«عفو» به پیامبر، امراخلاقی یا سیاست الزامی؟   (1395/9/28 09:22:14)
در قرآن کریم، به پیامبر اکرم «دستور» داده شده است که «عفو» کند، این دستور که مانند فرمان های دیگر، ظهور در یک «تکلیف الزامی» دارد، حکایت از آن دارد که رسول خدا موظف است «سیاست داخلی» خود را در برابر مسلمانان متخلف، بر «مبنای عفو» و اغماض قرار داده و از عکس العمل تند و برخورد خشن در گفتار و رفتار خود نسبت به آنان پرهیز کند. دستور «فاعف عنهم» در آیه ای که سرّ موفقیت پیامبر را بیان می کند، تأکیدی بر این حقیقت است که این نرمی و ملایمت، جنبه ی شخصی نداشته و به عنوان یک فضیلت صرفاً اخلاقی ...ادامه مطلب
نباید اهل بیت را منحصر در تشیع کنیم/ موانع درونی و بیرونی وحدت دکتر علی آقانوری
نباید اهل بیت را منحصر در تشیع کنیم/ موانع درونی و بیرونی وحدت   (1395/9/28 09:03:42)
زمینه های آغار فرقه گرایی در جهان اسلام گرچه به نظر می رسد اصل و آغاز نزاع ها و اختلاف هایی که در صدر اسلام بین مسلمانان پیش آمد و منجر به تفرقه و فرقه گرایی شد با بهانه های مذهبی یا نوع برداشت های مختلف مذهبی بود اما اگر ریشه اصلی آن را بخواهیم بررسی کنیم -بویژه در قرن اول اسلامی- عمدتا یک بستر سیاسی داشت. یعنی اینطور نبود که مثلا عده ای مسلمان یا یک عالم اسلامی روی قرآن و سنت و… فکر کنند و بگویند ما چنین برداشتی کرده ایم. به عنوان مثال بستر اصلی شکل گیری فرقه ها و نمونه هایی که در صدر اسلام وجود دارد مانند خوارج، ...ادامه مطلب
امام ششم شیعه از مَنظر دانشوران اهل تسنن گزارشی از نظرات 13 تن از علماى نامدار اهل ‏سنت درباره امام صادق(ع)
امام ششم شیعه از مَنظر دانشوران اهل تسنن   (1395/9/28 08:30:11)
درباره‏ عظمت امام صادق علیه السلام نه تنها توسط شیعیان به فراوانى سخن ‏گفته شده است، بلکه در این باره جمع کثیرى از دانشوران و بزرگان ‏اهل تسنن و جماعت لب به سخن گشوده‌‏اند. پیشوایان مذاهب اهل سنت، عالمان نامدار اسلامى و صاحب نظران زبردست در باره‏ برجستگى هاى ‏علمى، عملى، اخلاقى، کرامت و عظمت آن امام هدایت، امام جعفرصادق علیه السلام بسیار سخن گفته‏اند. اینک در این نوشتار به طور گذرا به‏ بیان برخى از این اظهار نظرها و اعترافات مى‏‌پردازیم. آن‌چه در ادامه می‌خوانید اظهارات 13 تن از علماى ...ادامه مطلب
درآمدی بر روش آموزش و پژوهش در علم اصول آیت الله میرباقری
درآمدی بر روش آموزش و پژوهش در علم اصول   (1395/9/24 11:49:56)
رویکردهای رایج در آموزش و پژوهش علوم حوزوی همچون «علم اصول»، از آسیب ها و خلأهای جدی رنج می برند که همین امر مانع پربار شدن تحصیلات حوزوی می گردد.  مجموعه حاضر، درآمدی بر روش «آموزش» و «پژوهش» در علم اصول است که به صورت اجمالی و اشاره‌وار مطرح گشته و می‌تواند افقی تازه برای ارائه مباحث تفصیلی‌تر پیرامون فراگیری علم اصول و رسیدن به نقطه مطلوب در این علم، فراروی علاقه‌مندان بگشاید. مقاله پیش رو برگرفته شده از چند جلسه مشورتی جمعی از طلاب و شاگردان در حضور آیت الله سید محمدمهدی ...ادامه مطلب
تعریف دین از نگاه متفکران غربی و اسلامی/ حقیقت تجربه دینی چیست؟ یادداشتی از حجت الاسلام خسروپناه؛
تعریف دین از نگاه متفکران غربی و اسلامی/ حقیقت تجربه دینی چیست؟   (1395/9/24 11:47:05)
پرسش دربحث دینی عبارت است از اینکه آیا حقیقت دین همان تجربه ی دینی است؟ پاسخ به این پرسش با بررسی ماهیت تجربه ی دینی ،تجربه ی عرفانی و وحی؛ یعنی با روش پدیدارشناختی، روشن می گردد.   متن زیر یادداشتی از حجت الاسلام خسروپناه در مورد حقیقت دین است که از نظر می گذرد. حقیقت دین مفهوم دین، از مفاهیم کلی است و قابلیت صدق حمل بر مصادیق گوناگون را دارد. باید گفت که مفهوم دین از سنخ مفاهیم ماهوی،  فلسفی و منطقی نیست؛ زیرا مفهوم دین، ماهیت و حدود وجودی مصادیق خود را مشخص نمی کند تا مفهوم ماهوی باشد. همچنین مفهوم دین با کند ...ادامه مطلب
کاستی های متون آموزشی حوزه یادداشتی از علی نصیری؛
کاستی های متون آموزشی حوزه   (1395/9/24 11:42:04)
عدم توجه به شیوه فراآموزی مشکل اساسی متون آموزشی حوزه این است که نویسندگان آن ـجز در مواردی اندک ـ آنها را به قصد متن آموزشی شدن تدوین نکرده‌اند و در همین راستا مخاطب ویژه و در یک سطح مشخص را مطمح نظر قرار نداده اند.  متن زیر یادداشتی از حجت الاسلام نصیری، رئیس موسسه معارف وحی و خرد در مورد کاستی های متون آموزشی حوزه است که در ادامه می خوانید؛ مقاله‌ای که در پی می‌آید، برگرفته‌ای از کتاب «سازمان روحانیت؛ کاستی‌ها و بایستگی‌ها» است که در سال ۱۳۷۴ یعنی ۲۱ سال قبل به‌عنوان اولین ...ادامه مطلب
ديدگاه کليني، مفيد و ...درباره روز ميلاد پيامبر اکرم(ص) حجه الاسلام رسول جعفریان
ديدگاه کليني، مفيد و ...درباره روز ميلاد پيامبر اکرم(ص)   (1395/9/21 10:56:33)
چکیده :   ثبت تاريخ هاي ولادت و وفات ائمه(ع) يکي از قديمي ترين کارهايي است که مورخان اسلامي بدان پرداخته اند و کتاب هايي نيز در اين موضوع به رشته تحرير درآورده اند، اما با وجود توجه فراوان به اين تاريخ ها، اختلافات بسياري در ثبت و ضبط آنها به چشم مي خورد. يکي از اين اختلاف ها مربوط به واقعه ولادت پيامبر(ص) است. نوشته حاضر با هدف بررسي اين موضوع و کاوش در ديدگاه ثقه الاسلام کليني و شيخ مفيد سامان يافته و نقل هاي مختلف را درباره تاريخ ولادت آن حضرت، يادآور شده است. متن مقاله :   الف. دهم ربيع الاول اما ...ادامه مطلب
انگیزه ازدواج پیامبر با خدیجه از نگاه روایات سید هاشم رسولى محلاتى
انگیزه ازدواج پیامبر با خدیجه از نگاه روایات   (1395/9/21 09:59:06)
ماجراى این ازدواج میمون و مبارك از اینجا شروع شد كه بنا به پیشنهاد جناب ابو طالب، یا درخواست ‌خدیجه ، رسول خدا«ص‌» بصورت اجیر یا بعنوان مضاربه براى خدیجه به ‌سفرى تجارتى اقدام كرد، و بخاطر سود فراوانى كه در اثر تدبیر و درایت آنحضرت از این سفر نصیب خدیجه شد آن بانوى مكرمه‌علاقمند به این وصلت گردید و مقدمات این ازدواج فراهم شد... كه البته اصل داستان و پاره‌اى از خصوصیاتى كه در آن ذكر شده‌ مورد نقد و بررسى است كه بعدا خواهیم گفت. و از پاره‌اى روایات دیگر نیز استفاده مى‌شود كه این علاقه‌و اشتیاق پیش ...ادامه مطلب


نشاني: قم، خیابان شهید فاطمی (دورشهر) بین کوچه 21 و 23 پلاک 317
تلفن: 37732049 ـ 025 -- 37835397-025
پست الکترونيک : info@dinpajoohan.com
نقل مطلب با ذکر منبع آزاد است
کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به دبیرخانه دین پژوهان کشور می باشد