العربی   اردو   English   فارسی درباره ما     تماس با ما     اعضای موسسه
دوشنبه 2 مهر 1397
تلگرام  اینستاگرام  آپارات  گوگل پلاس دین پژوهان  ایمیل دین پژوهان
بخش : اخبار دین پژوهی
«نظام دو شورایی»، بازنگری در نظریه مردم سالاری دینی اظهاراتی قابل تامل از سوی رییس پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
«نظام دو شورایی»، بازنگری در نظریه مردم سالاری دینی   (1397/6/25 16:48:01)
رییس پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با بیان این که ایراداتی بر نظریه مردم سالاری دینی وارد است گفت: پیشنهاد بنده نظامی دو شورایی مشتمل بر شورای مجتهدان و شورای نمایندگان است که هم محتوا و هم ساختار برگرفته از متون فقهی باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین میراحمدی در ادامه سلسله نشستهای چهلمین سالگرد انقلاب اسلامی با موضوع «انقلاب اسلامی و مردم سالاری دینی» با بیان این که بحث بنده تبیین دستاورد مفهومی و نظری در حوزه اندیشه ورزی نظری بعد از انقلاب اسلامی است، اظهار ...ادامه مطلب
لزوم شکل‌گیری «فقه سرپرستی» برای حضور اجتماعی فقه/ گفتمان‌سازی فقه حکومتی و علم دینی استاد حوزه علمیه قم عنوان کرد:
لزوم شکل‌گیری «فقه سرپرستی» برای حضور اجتماعی فقه/ گفتمان‌سازی فقه حکومتی و علم دینی   (1397/6/24 17:54:22)
پژوهشگر فرهنگستان علوم اسلامی و استاد حوزه تاکید کرد: فقه اگر می‌خواهد حضور اجتماعی داشته باشد، باید فقه سرپرستی شکل بگیرد و معادله کلان به عنوان سرچشمه علوم ارائه دهد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام و المسلمین مصطفی جمالی، محقق و پژوهشگر فرهنگستان علوم اسلامی در نشست «مدخلی بر نظریه پیشرفت‌شناخت» در مرکز تحقیقات استراتژیک توسعه (رشد) برگزار شد، گفت: توسعه و پیشرفت به معنای تغییر در پدیده‌های مختلف اجتماعی و سیاسی و طبیعی است که نیازمند شناسایی تناسبات کمی و کیفی میان پدیده‌ها و اشیاء ...ادامه مطلب
بررسی ملاک مراجعه به عرف در موضوع شناسی فقهی حجت‌الاسلام نعیمیان تبیین کرد؛
بررسی ملاک مراجعه به عرف در موضوع شناسی فقهی   (1397/6/24 17:52:49)
بر اساس نظر مرحوم نراقی هر آنچه که شارع متعال یا شریعت عهده دار شده است باید از زبان شارع آن را کشف کرد و در واقع تلقی شرعی باید به دست گرفت و این امر محدود به موضوعات مخترعه نمی‌شود؛ یعنی همان موضوعات عرفی نیز که مد نظر شارع قرار گرفته‌‌‌اند ممکن است تغییراتی در آنها ایجاد شده باشد یا از نظر شارع موضوعات با ویژگی خاصی باشد و مطلق موضوعاتی که در زبان عرف قرار گرفته‌‌‌اند مد نظر نباشند و توسعه و تضییق محتوایی در واژگان رخ داده باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، حزب تشکلی سیاسی مستقل از دولت یا برگرفته از دولت و ...ادامه مطلب
با تضعیف مرجعیت، شیعه قدرت و شوکت خود را در مقابل مخالفانش از دست می‌دهد گاهی با انتقاداتی حوزه را از نظام جدا کردیم
با تضعیف مرجعیت، شیعه قدرت و شوکت خود را در مقابل مخالفانش از دست می‌دهد   (1397/6/21 19:11:16)
رییس دانشکده مذاهب دانشگاه ادیان و مذاهب اسلامی با بیان اینکه اگر ظرفیت مهمی چون مرجعیت را از بین ببریم، جامعه شیعه از هم خواهد پاشید و دیگر نخواهیم توانست در آینده آنچه که در سلاح و صدای جامعه شیعه هست را راهبرد کنیم و پیش برویم بنابراین باید توجه داشته باشیم که اگر انتقاداتی به مرجعیت داریم، در همه حال شوکت و قدرت مرجعیت حفظ شود؛ اگر اتفاقی بیفتد و شوکت مرجعیت از هم بپاشد هیچ اتحاد و انسجامی در میان شیعه وجود نخواهد داشت. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر مهدی فرمانیان درباره ضرورت صیانت از منزلت ...ادامه مطلب
دیدگاه‌های شهید مطهری درباره «عقد بیمه» محمدهادی کمالی
دیدگاه‌های شهید مطهری درباره «عقد بیمه»   (1397/6/21 19:09:27)
 استاد شهید مرتضی مطهری(ره) در چند جلسه سخنرانی، نظرات خود را درباره بیمه مطرح نموده‌ که در آخر کتاب «مسئله ربا و بانک» منتشر شده است. ربوی وغرری بودن بیمه عمر و مشروعیت و اجرایی بودن بیمه عاقله, از جمله اهم نظرات ایشان در این باب است. نکات مهم دیگری نیز در مباحث تفصیلی ایشان به چشم می خورد که ما در این یادداشت به اختصار بیان می‌کنیم: ۱- بیمه؛ یک عقد مستقل: ما هیچ دلیلی نداریم که همه معاملات صحیح باید داخل در یکی از معاملات متعارفی که در فقه مطرح است، باشد. ما یک سلسله عمومات و اصول اولیه کلی داریم که ...ادامه مطلب
بررسی زوایای فقهی ماه‌های‌ حرام نوشتاری از حجةالاسلام والمسلمین سیدجعفر ربانی
بررسی زوایای فقهی ماه‌های‌ حرام   (1397/6/19 14:46:23)
ماه‏های حرام، موضوع برخی از احکام شرعی واقع شده که بدین سبب بعضی از زوایای فقهی این ماه‏ها را مورد بررسی قرار می‏‌دهیم: ▪ 1. تعداد ماه‌های حرام به اتفاق تمام فقهای مسلمان، ماه‌های حرام چهار ماه می‌‌باشد که این چهار ماه عبارتند از: «ذی‌القعده»، «ذی‌الحجه»، «محرم» و «رجب» که سه ماه اول پشت سر هم و ماه رجب به‌طور جداگانه است. (1) ورود قرآن کریم در این زمینه (مانند بیشتر موارد) به روش طرح کلیت و اجمال مطلب بوده و نام هر یک را مشخصاً بیان نفرموده چنان‌چه آیه می‌فرماید: ...ادامه مطلب
نکات مهم در بررسی و تحلیل زیارت اربعین نوشتاری از استاد عبدالحسین طالعی
نکات مهم در بررسی و تحلیل زیارت اربعین   (1397/6/19 14:39:27)
▪ 1. متون زیارتنامه‌ها، درسنامه‌های معرفت در باب عقاید و اخلاق و روش و سبک زندگی صحیح انسانی است. این نکته بارها در جای خود گفته شده که زیارتنامه‌های معتبر، نصوص وحیانی هستند که بسیار رساتر از دیگر روایات، انسان را به مقصد والای حیات می‌رسانند و هدف خداوند از نبوت را که حیات بخشی معنوی به انسان است «إذا دعاکم لما یحییکم» آسان می‌سازند. البته این مهم، در بستر «تدبر در متون زیارات» سامان می‌گیرد و پس از آن، ایمان و باور قلبی به حقایقی که در این متون درج شده است. شادروان قیصر امین‌پور، گفتاری ...ادامه مطلب
حکومت و سیاست در سیره امام باقر علیه السلام چگونه بود؟ سیره اهل بیت در آیینه تحقیق و بررسی:
حکومت و سیاست در سیره امام باقر علیه السلام چگونه بود؟   (1397/6/18 17:34:12)
دوران امامت امام محمد باقر علیه السلام مصادف با ادامه فشارهای خلفای بنی‌امیه و حکام آن‌ها با شیعیان در عراق بود، و توصیه امام به شیعیانش که: «مَنْ بُلِیَ مِنْ شِیعَتِنَا بِبَلاَءٍ فَصَبَرَ کَتَبَ اَللَّهُ لَهُ مِثْلَ أَجْرِ أَلْفِ شَهِیدٍ؛ کسی از شیعه ما به مصیبت گرفتار شود و پایداری نماید، خداوند پاداش هزار شهید را برای او می‌نویسد». حاکی از فشارهایی است که بر شیعیان وارد می‌شد و امام می‌کوشید بدین‌وسیله آنان را به مقاومت و خویشتن‌داری هرچه بیشتر فرا بخواند و این سخت‌گیری‌ها به دلیل ادعای ...ادامه مطلب
آیا ابلاغ ولایت، ولایت سیاسی بوده است یا ولایت دینی و عرفانی؟ چرا ابلاغ ولایت در ایام حج واقع نشد؟ پرس و جویی در باره غدیر
آیا ابلاغ ولایت، ولایت سیاسی بوده است یا ولایت دینی و عرفانی؟ چرا ابلاغ ولایت در ایام حج واقع نشد؟   (1397/6/18 17:32:47)
از دیدگاه شیعیان، شکی نیست که ولایت امیرالمؤمنین علیه السلام که توسط پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم در ماجرای غدیر اعلام گردیده و در فرصت‌های بسیار دیگری قبل و بعداز غدیر، بر آن تأکید شده(1)، شامل تمام مواردی است که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم در آن ولایت داشته‌اند و با توجه به تشکیل و اداره حکومت توسط پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم ، شکی نداریم که یکی از ابعاد ولایت ایشان، ولایت سیاسی بوده است. اما اگر بخواهیم پرسش شما را ریشه‌یابی نماییم، باید بیان داشت که با توجه به آن‌چه بعداز رسول خدا صلی الله ...ادامه مطلب
تدوین بزرگ‌ترین دایرةالمعارف کودک در مرکز فقهی ائمه اطهار علیهم السلام حجت الاسلام محمد جواد فاضل لنکرانی عنوان کرد:
تدوین بزرگ‌ترین دایرةالمعارف کودک در مرکز فقهی ائمه اطهار علیهم السلام   (1397/6/18 17:30:06)
طبق تحقیق مفصلی که مرکز فقهی ائمه اطهار علیهم السلام راجع به احکام کودکان انجام داده است، 8 جلد ۶۰۰ صفحه‌ای از احکام مربوط به کودکان جمع‌آوری شده که به نوعی بزرگ‌ترین دایرةالمعارف کودک است. به گزارش خبرگزاری حوزه، آیت‌الله فاضل لنکرانی، 10 شهریور در دیدار با مدیر کل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و مدیرکانون‌های زبان استان قم گفت: اسلام اساس تربیت را از کودکی و حتی از قبل‌از ولادت آغاز می‌کند. وی افزود: اگر بر روی کودکان در جهات علمی، معنوی، اخلاقی و ادب، یک برنامه‌ریزی دقیق داشته باشیم، آینده ...ادامه مطلب
عدم حکومت زن در اسلام، نتیجه نبود ضابطه در الغاء خصوصیت‌/ اشتباهی که موجب حرمت گوشت الاغ در بین اهل سنت شد! سید ضیاء مرتضوی در مدرسه هشتم مشق اجتهاد عنوان کرد:
عدم حکومت زن در اسلام، نتیجه نبود ضابطه در الغاء خصوصیت‌/ اشتباهی که موجب حرمت گوشت الاغ در بین اهل سنت شد!   (1397/6/18 17:25:52)
مدرسه هشتم «مشق اجتهاد» با حضور طلاب در مدرسه تخصصی فقه امام خمینی (ره)، با ارائه درس «روش استناد دهی به سنت» توسط حجت‌الاسلام والمسلمین سید ضیاء مرتضوی دنبال شد. به گزارش شبکه اجتهاد، استاد خارج فقه حوزه علمیه قم با بیان اینکه باید سنت به‌عنوان منبع اصلی فقه مورد توجه قرار گیرد، گفت: ترجمه تحت‌اللفظی سنت، ترجمه کامل نیست؛ بلکه باید ترکیب بین کلمات را متوجه شد. اگر در این امر دچار خطا شویم استدلال دچار مشکل شده است. وی ادامه داد: باید مبنای خود را در مورد وثوق خبری یا مخبری بودن را مشخص کنیم. علاوه بر ...ادامه مطلب
اگر در این زمان محقق حلی بود، «ساختار جدید فقه» را ارائه می‌کرد/ با بهره از میراث فقهی «نظام اجتماعی» ساخته و تدوین شود عبدالحسین خسروپناه در گفتگو با شبکه اجتهاد» مطرح کرد:
اگر در این زمان محقق حلی بود، «ساختار جدید فقه» را ارائه می‌کرد/ با بهره از میراث فقهی «نظام اجتماعی» ساخته و تدوین شود   (1397/6/18 17:21:59)
ما نباید به ساختار تسلّم داشته باشیم. با توجه به مسائلی که مبتلا‌به جامعه است، فقه باید ساختارمند شود. امروزه علوم انسانی در جامعه ما رشد کرده، پس باید فقه اقتصاد، فقه تربیت، فقه سیاست، فقه امنیت، فقه دفاع و … را داشته باشیم و با همین میراث فقهی هم باید یک نظام اجتماعی ساخته و تدوین شود. اختصاصی شبکه اجتهاد: عبدالحسین خسروپناه استاد و پژوهشگر فلسفه دین و رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، در گفتگویی، به تشریح دیدگاه‌های خود درباره «فقه اجتماعی» و برخی مسائل روز جامعه پرداخت. او معتقد است فقه باید و ...ادامه مطلب
حول در حوزه و فقه در گرو تولید علوم انسانی اسلامی است/ اگر تعارض بین علم و دین حل نشود نخبگاه همراه نمی‌شوند آیت‌الله رشاد مطرح کرد؛
حول در حوزه و فقه در گرو تولید علوم انسانی اسلامی است/ اگر تعارض بین علم و دین حل نشود نخبگاه همراه نمی‌شوند   (1397/6/10 19:09:23)
آیت‌الله رشاد برطرف سازی تعارض بین علوم انسانی موجود و شریعت، پیوند مهندسی فرهنگ با علوم انسانی، همراهی نخبگان با اسلامی سازی علوم انسانی و منوط شدن تحول حوزه در گرو تحول فقه و تحول فقه در گرو تولید علوم انسانی اسلامی را از مهمترین دلایل نیاز به تولید علوم انسانی اسلامی عنوان کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله علی اکبر رشاد، رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در سلسله جلسات اندیشه‎ای با عنوان «علوم انسانی اسلامی، بایستگی و بایسته‌ها» که به همت کانون غرب شناسی و اندیشه اسلامی که در دانشگاه رضوی ...ادامه مطلب
بررسی شش اشتباه «دایره‌المعارف بزرگ اسلامی» درباره تالیفات امام خمینی بررسی شش اشتباه «دایره‌المعارف بزرگ اسلامی» درباره تالیفات امام خمینی
بررسی شش اشتباه «دایره‌المعارف بزرگ اسلامی» درباره تالیفات امام خمینی   (1397/6/7 16:16:35)
از جمله مباحث مهم در مدخل امام خمینی در دایره المعارف بزرگ اسلامی، معرفی آثار و تألیفات امام خمینی است که با مرور این مباحث می‌توان به اشتباهات تاریخی مدخل مزبور در دابره المعارف بزرگ اسلامی پی برد. به گزارش شبکه اجتهاد، «دایرهالمعارف بزرگ اسلامی»، با نظارت سیدکاظم موسوی بجنوردی و با همراهی جمعی از نویسندگان منتشر شده و یکی از مداخل این دانشنامه، با عنوان “خمینی روح‌الله”، مربوط به امام خمینی است. اما این مدخل دارای اشتباهات تاریخی و تناقض‌هایی است که کتاب “نقدی بر مدخل خمینی روح‌الله در ...ادامه مطلب
هنجارشناسی نظریه و نظریه‎پردازی در علوم نقلی دیدگاه و نظر
هنجارشناسی نظریه و نظریه‎پردازی در علوم نقلی   (1397/6/7 16:12:44)
«علوم نقلی» وقتی شامل علوم و پدیده‌هایی چون فقه، اصول فقه، علوم قرآنی، تاریخ تحلیلی شود، مشکل کاربست پیدا می‌کند؛ زیرا در این کاربست این گونه القا می‌شود که علوم مزبور، نقلی (در مقابل عقلی) هستند در حالی که در این علوم نقش عقل و فرآورده‌های عقلی بس پردامنه و با حضوری محسوس است. به عنوان مثال نقش عقل در فقه در قالب کاربرد استقلالی (سندی) و ابرازی (تفسیر نصوص ملفوظ به کمک عقل) و تشکیل قیاس‌های مقبول فقهی (نه قیاس به عنوان سند استنباط) بسیار محسوس است. از این رو دانشی مثل علم فقه « علمی نقلی – ریاضی گونه و ...ادامه مطلب
اندیشه سیاسی ایت الله بروجردی ایتالله بروجردی و سیاست
اندیشه سیاسی ایت الله بروجردی   (1397/6/7 16:11:38)
نقش مراجع تقلید در کاهش ظلم وستم درباریان در دوره های مختلف تاریخ به خوبی مشهود است و به تدریج با افزایش این نقش، جایگاه روحانیان پررنگ تر می شود و این روند عرصه های مختلفی را طی کرده و فراز و فرودهای گوناگونی را نیز پشت سر گذاشته است تا اینکه در دوره انقلاب اسلامی به بالاترین نقطه اوج خود می رسد. این مقاله می کوشد تا جایگاه مرجع بزرگ شیعیان، آیت الله بروجردی در این فراز و فرودها را مشخص نموده و رویه سیاسی وی نیز در رابطه با حکومت زمان خویش تبیین کند. در مورد آیت الله بروجردی به صورت تاریخی، مطالب فراوانی نگاشته شده است ...ادامه مطلب
بیمه قرض نیست که ربا در آن مطرح باشد/ بیمه عمر توافقی بین طرفین و در واقع صلح است گفت‌وشنود «اجتهاد» با آیت‌الله شب‌زنده‌دار درباره‌ی مسئلۀ «بیمه»:
بیمه قرض نیست که ربا در آن مطرح باشد/ بیمه عمر توافقی بین طرفین و در واقع صلح است   (1397/6/7 16:09:49)
آیت‌الله محمدمهدی شب‌زنده‌دار استاد باسابقه خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم و از فقهای شورای نگهبان در گفتگویی در باب مسئله‌ی بیمه تصریح می‌کند بیمه عمر قرض نیست که ربا در آن مطرح باشد، بیمه عمر در واقع صلح است، یعنی توافقی است بین طرفین. این عضو جامعه مدرسین و مدیر مؤسسه بقیه‌الله خاطرنشان می‌کند اینکه مستأمن مبلغی را در ازاء تأمین با مؤمِّن صلح کند، ربا نیست! اجتهاد: آیا از قدما بوده‌اند که با مسئله بیمه اشاره و اشکالی داشته باشند؟ شب‌زنده‌دار: بله، در این باره به کتاب سؤال و جواب مرحوم سیّد ...ادامه مطلب
بررسی مبانی نظری «عدالت اقتصادی» در اندیشه  محمدرضا حکیمی دو نوع نگرش به عدالت اقتصادی در میان فقهای شیعه؛
بررسی مبانی نظری «عدالت اقتصادی» در اندیشه  محمدرضا حکیمی   (1397/6/7 16:08:19)
در میان فقهای شیعه دو نگرش کلی به عدالت اقتصادی را می‌توان یافت. گروهی که غالب فقهای شیعه را شامل می‌شوند و در اندیشه‌ی آنان عدالت اقتصادی همان ادای واجبات (خمس و زکات و …) و اجتناب از محرمات (ربا و قمار و …) است؛ این دسته، از زاویه‌ی نگاه فقاهتی صرف به عدالت اقتصادی توجه کرده‌اند. عدالت مفهومی است که دغدغه‌ی فکری بسیاری از متفکران از سپیده‌دم تمدن بشر تا عصر ما بوده است. در بین متفکران اسلامی، محمدرضا حکیمی جایگاهی والا در عرصه‌ی عدالت‌پژوهی دارد. در اندیشه‌ی وی، انگاره‌ی ارزشی عدالت را ...ادامه مطلب
تصحیح یک برداشت از سکولاریسم حوزوی محمد علی میرزایی:
تصحیح یک برداشت از سکولاریسم حوزوی   (1397/6/7 16:06:49)
قلیل چهارگانه فرد، اجتماع، حکومت، امت به فردیت و حکومتی باعث بسیاری از بدفهمی‌ها شده است. اگر فقهی حکومتی نبود به معنای این نیست که سکولار است. اندیشه و فقه و نظریه سکولار در واقع معرفت و یا فقه غیر سیستماتیک و غیر اجتماعی است. اهداف اجتماعی و حوزه‌های سرنوشت جوامع در این اندیشه سکولاریستی مبنا و مناط نیست. دین به رابطه‌ای شخصی بین متدین و مبادی متعالی و قدسی او تنزل می‌یابد. از آن طرف، فقه غیر سکولار می‌تواند غیر حکومتی باشد. در عین اجتماعی بودن و عام بودن و واجد دغدغه‌های جامعه و سطوح بالاتر آن یعنی امت و ...ادامه مطلب
نکاتی بر مُدعای «امکان برابری دیه زن و مرد» نقدی برنظرات سروش محلاتی
نکاتی بر مُدعای «امکان برابری دیه زن و مرد»   (1397/6/4 16:12:44)
برای امکان‌سنجی فقهی تساوی دیه زن و مرد(که غیر از اثبات تساوی است و صرفاً امکان ثبوتی آن را مطرح‌ می‌کند)، دو راه وجود دارد؛ یکی نقد ادله اثباتی قائلین به نصف بودن دیه زن است که گر چه تساوی دیه را ثابت‌ نمی‌کند، امّا چون تساوی دیه، مانع ثبوتی ندارد پس ثبوتاً هر دو به یک اندازه ممکن هستند و بدون دلیل اثباتی. دیگری ارائه ادله قابل استناد تساوی دیه است. اگر این ادله تا سر حد اثبات تساوی پیش بروند، پا را از امکان سنجی فراتر گذاشته و تساوی دیه را اثبات کرده‌ایم، امّا طرح ادلّه قابل استناد به معنای استناد به ...ادامه مطلب


نشاني: قم، خیابان شهید فاطمی (دورشهر) بین کوچه 21 و 23 پلاک 317
تلفن: 37732049 ـ 025 -- 37835397-025
پست الکترونيک : info@dinpajoohan.com
نقل مطلب با ذکر منبع آزاد است
کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به دبیرخانه دین پژوهان کشور می باشد طراح : دریانت