العربی   اردو   English   فارسی درباره ما     تماس با ما     اعضای موسسه
دوشنبه 8 خرداد 1396
تلگرام  اینستاگرام  آپارات  گوگل پلاس دین پژوهان  ایمیل دین پژوهان
کد : 11888      تاریخ : 1392/9/1 18:10:54      بخش : همایشهای تجلیل از پژوهشگران print

هشتمين آئين «تجليل از پژوهشگران برتر حوزه دين» به ابتکار دبيرخانه دين پژوهان کشور و مشارکت دفتر تبليغات اسلامی حوزه علميه قم 28 دی ماه سال 1385 با حضور پژوهشگران و انديشوران حوزه و دانشگاه در سالن  همايش های پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار شد.

در ابتدای اين مراسم محمدجواد صاحبی مديرعامل و رئيس هيأت مديره دبيرخانه دين پژوهان کشور و دبير همايش با بيان اين که اهميت پژوهش برکسی پوشيده نيست گفت: پژوهش مجاهدتی است که خداوند از بندگان صالح خود خواسته تا همواره در پی کشف حقيقت باشند.

وی ادامه داد: پژوهش ارائه و يا اثبات يک نظريه روزآمد است و مسأله محوری, پاسخ به شبهات و ارائه برهان از جمله شاخص های ويژه پژوهش می باشد که با اين اوصاف پژوهش با تأليف, تتبع و ترجمه و تصحيح دارای وجه افتراق شده و سبب ممتاز شدن آن از کارهای تتبعی می شود.

وی پژوهش را نيازمند شرايط خاص خود دانست و گفت: متأسفانه سيستم آموزشی کشور از مقطع ابتدايی تا حوزه و دانشگاه بر پايه آموزش استوار است و مدارک تحصيلی ما بيشتر بر اساس دروس آموزشی است و پژوهش به عنوان عامل تعميق آموزش مورد غفلت قرار گرفته است در حالی که آموزش بدون پژوهش ژرفايی نمی يابد. و ما بايد تلاش کنيم پژوهش در سيستم آموزشی و فرهنگی ما جايگاه خود را پيدا کند و ساختار آن تعريف و تبيين شود. و اين امر نيازمند حمايت های مادی و معنوی مسئولان و متوليان امر می باشد.

دبير همايش افزود: بايد پژوهش در بودجه ريزی کشور مورد توجه قرار گيرد و مسئولان کشور نسبت به پژوهش اهميت جدی قائل شوند.

وی نيازسنجی پژوهشی, توجه به پژوهشگران و هماهنگی و پرهيز از موازی کاری در پژوهش را از ديگر شرايط رشد پژوهش در کشور عنوان نمود و تصريح کرد: بايد به پژوهش های ميدانی جهت پاسخگويی به نيازهای نظام و جامعه توجه جدی نمود. چون پايه پژوهش تحقيقات ميدانی است که متأسفانه در کشور ما چندان مورد توجه قرار نمی گيرد. و حتی در مواردی که تحقيقات ميدانی انجام می شود از نتايج ودستاوردهای آن استفاده مناسبی نمی شود.

رئيس هيأت مديره دبيرخانه دين پژوهان کشور آگاهی از کميت, کيفيت و وضعيت پژوهش های دينی, قدردانی و تشويق از پژوهشگران حوزه دين و بررسی نقاط ضعف و قوت آن را از مهم ترين اهداف برگزاری آئين تجليل از پژوهشگران حوزه دين عنوان نمود و افزود: اين دبيرخانه به منظور ساماندهی به فعاليت محققين و پژوهشگران دينی کشور از هشت سال پيش کار خود را آغاز کرده است و هر ساله پژوهش های ارسالی را مورد بررسی و ارزيابی قرار می دهد و پژوهش های برتر را به مخاطبان پژوهش دينی معرفی می کند و در اين دوره از همايش 399 اثر طی فراخوان به دبيرخانه همايش ارسال شده که با يک افزايش چهل درصدی کمی و بيست درصدی کيفی مواجه بوده است.

صاحبی محورهای فراخوان همايش را در حوزه های تفسير و علوم قرآن, فلسفه و کلام اسلامی, دين و علوم اجتماعی, دين و علوم سياسی, دين و علوم اقتصادی, فقه و حقوق, تاريخ و سيره, اديان و مذاهب, هنر و ادبيات دينی, علوم تربيتی و روانشانسی, حديث و رجال و دين و علوم اجتماعی اعلام نمود و افزود در  اين دوره همايش يک پنجم آثار ارسال شده به دبيرخانه متعلق به بانوان و بيش از شصت درصد آثار نيز متعلق به شهر قم بوده اند. 

دبير همايش در پايان خاطرنشان کرد از 399 اثر ارسال شده به دبيرخانه همايش 243 اثر به مرحله ا ول داوری و سپس 127 اثر به مرحله دوم داوری و 49 اثر نيز مرحله نهايی راه پيدا کردند که در پس از ارزيابی نهايی اين آثار, امروز  17 اثر در دو رتبه برگزيده و شايان تشويق مورد تقدير قرار می گيرند.

در ادامه اين مراسم استاد سيد عباس صالحی عضو هيأت امناء دفتر تبليغات اسلامی حوزه علميه قم نيز در سخنانی به نظريات مختلف درباره نقش دين در قرن بيست و يکم اشاره کرد و گفت: در دهه های گذشته اين تصور به وجود آمده بوده که سال های پايانی قرن بيستم, سال های پايانی دين و دينداری خواهد بود در حالی که ما امروز شاهديم نه تنها اين تصور رنگ حقيقت به خود نپوشيد بلکه دين پوياتر از گذشته و به عنوان يک امر سازمان يافته در زندگی فردی و اجتماعی حضور پيدا کرده است.

وی با بيان اين که پيروزی انقلاب اسلامی و موج اسلام سياسی, ابطال نظريه های بدبينانه گذشته را در پی داشت افزود: انقلاب اسلامی ايران ثابت کرد در جريان دين سياسی و دين سازمان بخش دارای يک تئوری پابرجاست.

استاد صالحی به طبقه بندی اديان در قرن بيست و يکم و ظهور فرقه های جديد اشاره کرد و گفت: در آغاز قرن بيست و يکم اديان جهانی جايگاه خاصی دارند و از ميان آنها اسلام با اقتدار و صلابت در حال گسترش است و به اعتبار آن که توانسته به عنوان يک دين فعال و کنش گرا حضور داشه باشد از جايگاه خاصی در شرايط کنونی برخوردار شده و موقعيت ويژه ای پيدا کرده است.

وی با اشاره به اهميت پژوهش های دينی گفت: در اين دوران پژوهش های دينی عقبه تئوريک تحرک فرهنگی دين اسلام به شمار می روند و مطمئناً اين عقبه دارای نقش حساس, ظريف و جدی است. و لازم است ما با يک بازنگری جدی از پژوهش های دينی بر اساس شرايط و نيازهای کنونی داشته باشيم و و پژوهش های مسأله محور را مورد توجه جدی قرار دهيم.

عضو هيأت مديره دفتر تبليغات اسلامی در بخش ديگری از سخنان خود با اشاره به حضور محسوس اخباری ها در پژوهش های اسلامی گفت: جوهره تمدن جديد بر عقلانيت استوار بوده است و تفکر پژوهشی ما نيز به طبع بايد نسبت گسترده ای با عقلانيت دينی برقرار کند و اگر پژوهش های دينی بخواهند به با جريان های اخباری گری و سلطه مبارزه کنند بايد خود را از دام های اين جريان ها برهانند و تعريف درستی از عقلانيت دينی ارائه کنند.

صالحی در پايان سخنان خود مسأله هويت اجتماعی و فردگرايی را مدنظر قرار داد و گفت: فردگرايی و همچنين جريانات فکری معارض از طريق  انتقال اطلاعات و جابجايی و تحولات به روز و لحظه ای هويت های اجتماعی ملل را تهديد می کنند, لذا مسأله هويت يابی نيز بايد در جهت گيری پژوهش های دينی مورد توجه و اولويت قرار گيرد و بخش قابل توجه و بزرگی از پژوهش های دينی به اين مسأله بپردازند و موجبات بازسازی شبکه اجتماع و خانواده را فراهم سازند.

آيت الله محمدهادی معرفت قرآن پژوه و استاد حوزه علميه قم نيز در اين آئين تحقيق و پژوهش دينی را با اهميت دانست و ضمن تأکيد بر ضرورت گسترش پژوهش های دينی در کشور گفت: محققان بايد با استفاده از آثار بزرگان و مفسران قرآنی, پژوهش های دينی را دنبال کنند و به اين نکته توجه داشته باشند که غفلت در بهره گيری از آثار بزرگان دين, پژوهش های دينی را با نقصان روبه رو می کند.

وی همچنين بر ضرورت گسترش پژوهش های دينی در کشور تأکيد کرد و افزود: هماهنگی و بهره گيری بيشتر و بهتر از پژوهشگران حوزه دين آينده روشن تری را در حوزه دين پژوهی و حوزه های علميه نويد می دهد.

قرآن پژوه برجسته کشور ادامه داد: يکی از دغدغه های دين پژوهان اين است که در تفسير قرآن کريم به روايات و احاديث استناد می کنند که بعضاً باعث تناقضاتی می شود و گاهی تلاش می شود برداشت از روايات به عنوان تفسير آيه بيان گردد که اين يک اشتباه است. وی در اين زمينه به نظرات علامه طباطبايی در تفسير قرآن اشاره نمود و اظهار داشت: ايشان در تفسير قرآن معتقد بودند که آيات قرآن را تنها فقط با خود قرآن می توان تفسير نمود.

استاد حوزه  علميه قم خاطرنشان ساخت: اسلوب قرآن يک اسلوب گفتاری است که متکلم به ذهنيت مخاطب خاص تکيه می کند. و برای آن که بتوان تفسير مناسبی ارائه داد بايد در نظر داشته باشيم که روايات ما را به 1400 سال پيش و به فضای مخاطبان آن روز قرآن می برند و ما بايد با شناخت ذهن مخاطبين, تفسير مناسب و به روزی از آيات قرآن رائه کنيم.

در پايان اين مراسم بيانيه هيأت داوران مراسم به شرح زير قرائت و از هفده پژوهشگر حوزه دين تجليل به عمل آمد:

 

بيانيه هيأت داوران هشتمين آئين تجليل از پژوهشگران برتر حوزه دين

قلم مقدس است و اين تقدس زاده سوگندی است که خداوند بدان خورده است. در طول تاريخ تمدن اسلامی, مسلمانان صافی اعتقاد با اين نگاه به قلم نگريسته و کوشيده اند به گونه های مختلفی آن را پاس دارند. اين پاسداری از قلم عمدتاً سه صورت به خود گرفته است. گاه کسانی از آن برای تبليغ و ترويج آموزه های دينی سود جسته اند و در اين عرصه قلم زده اند. گاه نيز کسانی برای اطلاع رسانی در عرصه دين و آگاهی بخشيدن نسبت به تازه ترين يافته های اسلامی قلم به دست گرفته و کوشيده اند, و گاه نيز افرادی مشخصاً با هدف تعميق و گستردن افق دانش دينی و پاسخ های تازه به مسائل يا باز انديشی در باب مسائل کهن از قلم ياری گرفته اند. همه اين کسان کارشان مقدس و عملشان جهاد به شمار می رود و شايان ستايش است.

با اين همه, دست اندرکاران دبيرخانه آئين تجليل از پژوهشگران برتر حوزه دين, از ميان همه کسانی که قلم به دست می گيرند, حرمت آن را نگاه داشته, در عرصه دين می نويسند, به گروه سوم نظر دارند و به داوری آثار آنان می پردازند. اين سخن به معنای کاستن از ارج مروجان و مبلغان حوزه دين نيست, بلکه تنها نوعی تعيين محدوده کاری و ترسيم اهداف خاص برای دقت بيشتر در کار و پيشبرد حوزه تحقيق است. به تعبير ديگر دبيرخانه تنها به ارزيابی آثاری دست می زند که مشخصاً با هدف گستردن آفاق علم دينی و پاسخگويی به نيازهای زمانه نوشته شده اند و بر اين دست کارها, نام پژوهش را می نهد. نتيجه اين رهيافت آن است که ترجمه ها, گزيده ها, گزارش های توصيفی, آثار تعليمی و ترويجی و نوشته هايی که به قصد عمومی سازی افکار و آموزه های ژرف دينی نوشته شده اند, از دستور کار اين دبيرخانه خارج می گردد. مجدداً بايد تأکيد نمود که اين نگرش به دليل سبک انگاشتن چنين آثاری نيست, بلکه تنها نوعی تقسيم کار به شمار می رود.

سخن کوتاه, داوران دبيرخانه به ارزيابی آثاری می پردازند که دارای دو ويژگی اصلی باشد: تحقيق؛ يعنی به تعميق و توليد دانش بپردازد و ديگر آن که تعميق و توليد علم در حوزه دين صورت گيرد.

دبيرخانه دين پژوهان کشور با ايمان به اين که فراخوان هايی از اين دست و برگزاری جشنواره معرفی و بزرگداشت پژوهشگران حوزه دين, به رونق بيشتر پژوهش های دينی می انجامد و از دشواری های اين مسير می کاهد و آثار برجسته دين پژوهشی را به جامعه علمی کشور معرفی می کند, ساليانی است که طی فراخوانی از همه پژوهشگران حوزه دين, فارغ از تعلق سازمانی و صنفی می خواهد تا آثار برتر, تازه و پيش از انتشار خود را برای داوری و معرفی به اين دبيرخانه ارسال کنند. اين استقبال سالانه به گونه ای فزاينده پيش می رود و مقايسه ای کوتاه اين رشد را نشان می دهد. علی رغم اين استقبال, تنگناهای مالی در سال جاری ادامه کار را دشوار نمود ولی کمک مختصر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مشارکت دفتر تبليغات اسلامی حوزه علميه قم راه استمرار را هموار ساخت.

داوران جشنواره افزون بر معيارهای گذشته و اعلام شده, امسال به دو محور نيز توجه خاص داشته اند: نخست به مناسبت نامگذاری امسال به نام نامی حضرت رسول اکرم و ديگر هم زمانی معرفی پژوهشگران دينی با سالگرد قيام جاودانه سيد و سالار شهيدان. بدين سبب آثاری که به نحوی به حضرت رسول اکرم (ص) يا امام حسين (ع) و قيام جاودانه وی پرداخته بودند, مورد توجه خاص قرار گرفتند.

فراخوان امسال نيز با استقبال پژوهشگران روبرو گشت و 399 اثر به دبيرخانه رسيد. که از اين تعداد 243 اثر واجد شرايط اوليه شناخته شد و پس از ارزيابی, 127 اثر به مرحله داوری تخصصی راه يافت که از اين تعداد 48 اثر پس از بررسی توسط داوران, با کسب بيش از 80% امتياز به مرحله نهايی نائل گرديد. اين آثار به رغم قابليت های خاص خويش به دليل افزايش معيارهای جديد, هيچ يک حائز رتبه نخست نشد و از آن ميان 7 اثر به عنوان رتبه دوم و 10 اثر با عنوان رتبه شايان تشويق از سوی داوران انتخاب شد.

هر انتخابی, از جمله اين يک, محدوديت ها و کاستی های خود را دارد. هدف نهايی داوران و دست اندرکاران دبيرخانه دين پژوهان کشور از چنين اقدامی کمک به شکوفايی بيشتر فرهنگ تحقيق در کشور و حمايت معنوی و مطلع ساختن جامعه علمی از تازه ترين دستاوردهای حوزه دين پژوهی است. و اين باب بر عهده انديشمندانی است که نزديک به يک دهه با کار اين دبيرخانه آشنا بوده اند.

با اميد به آن که به هدف خود دست يافته باشيم و با تشکر مجدد از همه کسانی که در اين مجاهدت علمی ـ دينی ياور ما بوده اند, به ويژه همه کسانی که آثار خود را برای داوری ارسال داشته اند و با آرزوی موفقيت آنان در ادامه اين جهاد علمی, پژوهش های برگزيده هيأت داوران هشتمين آئين تجليل از پژوهشگران برتر حوزه دين دبيرخانه دين پژوهان کشور به شرح زير اعلام می شود:  

 

در بخش تفسير و علوم قرآن

1. پژوهش «تاريخ تفسير قرآن کريم» اثر جناب حجت الاسلام آقاي علی اکبر بابايی, به جهت نوآوری و جامعيت, معرفی آثار تفسيری و مفسران عصر حضور, نشان دادن نقش ائمه عليهم  السلام در تفسير قرآن.

 

در بخش فلسفه و کلام اسلامي

1. پژوهش «هستی و چيستی در مکتب صدرايی» اثر جناب حجت الاسلام والمسلمين آقاي غلامرضا فياضی و جناب آقاي دکتر حسين علی شيدان شيد, به جهت نوآوری در تقرير, تنقيح و تفکيک نظريات فلسفی در باب مسأله اصالت وجود.

2. پژوهش «نوآوري هاي فلسفه اسلامي در مقايسه با فلسفه يونان» اثر جناب حجت الاسلام آقای دكتر يارعلي كرد فيروزجايي به جهت شناسايی روش های فيلسوفان مسلمان و به کارگيری روش تطبيقی در مشخص کردن نکات ابتکاری آنان نسبت به انديشه های فيلسوفان يونان.

3. پژوهش «آيين خاتم (پژوهشي نوين در نبوت و خاتميت)» اثر جناب حجت الاسلام آقای دکتر محمدحسن قدردان قراملكي به جهت تتبع, تحليل, استدلال و تناسب موضوع با سال پيامبر اعظم (ص).

4. پژوهش «جستارهايی در اثبات وجود خدا» اثر جناب حجت الاسلام آقاي حميدرضا شاکرين به جهت سير منطقی مباحث, نقد و بررسی ديدگاه ها و نظريات گوناگون و پاسخگويی به پرسش ها و شبهات جديد.

 

در بخش دين و علوم اقتصادی

1. پژوهش «نظام اقتصاد علوی» اثر جناب حجت الاسلام آقای احمد علی يوسفی به جهت ارائه ساختار جديدی از بحث, روزآمد کردن سيره اقتصاد علوی, مقيد بودن به موضوع اصلی و پرهيز از حاشيه پردازی.

2. پژوهش «جهان بيني و اقتصاد از ديدگاه قرآن کريم» اثر جناب حجت الاسلام آقاي علی اصغر هادوی نيا, به جهت نگاه نو به آيات قرآن, استفاده از منابع معتبر و اصيل.

 

در بخش فقه و حقوق

1. پژوهش «بيع زماني» اثر جناب مسعود امامي به جهت تحقيق در نقل اقوال و تتبع در آراء و تلاش در مسائل علمی پيچيده.

2. پژوهش «مطالعه تطبيقي جبران خسارت بزه ديده به هزينه دولت و نهادهاي عمومي» اثر جناب آقای دکتر احمد حاجي ده آبادي, به جهت تنظيم منطقی, تنقيح و تحليل مبانی فقهی و توجه به اهداف کاربردی.

3. پژوهش «عبادت زن در فقه اسلامی» اثر جناب حجت الاسلام و المسلمين آقاي سيد ضياء الدين مرتضوی به جهت تنظيم منطقی و روزآمد, بهره گيری از منابع معتبر و اصيل, پاسخگويی به نيازهای روز زنان مسلمان.

4. پژوهش «داوري در حقوق خانواده» اثر جناب حجت الاسلام آقاي فرج ا لله هدايت نيا به جهت قوت استدلال و توفيق در استنتاج و آسيب شناسی نهاد داوری حقوقی.

 

در بخش تاريخ و سيره

1. پژوهش «وضع سياسی فرهنگی دولت های شيعه» اثر جناب حجت الاسلام آقاي رجب علي يحيايی به جهت طرح ديدگاه های جديد درباره انديشه های علمای شيعه.

2. پژوهش «معرفی و نقد منابع قيام امام حسين» اثر جناب حجت الاسلام آقاي سيد عبدالله حسينی, به جهت بهره گيری از روش انتقادی ـ تطبيقی در بررسی منابع تاريخی.

3. پژوهش «امام علی و همگرايی اسلامی» اثر جناب حجت الاسلام آقاي علی اکبر احمد پور به جهت بهره گيری از منابع معتبر, توجه به شرايط سياسی ـ اجتماعی کنونی در زمينه نياز به  اتحاد اسلامی.

 

در بخش اديان و مذاهب

1. پژوهش «درآمدی بر تاريخ و عقايد ماتريديه» اثر جناب حجت الاسلام آقاي سيد لطف الله جلالی, به جهت بی سابقه بودن بحث در زبان فارسی, توجه به مطالعات تطبيقی مذاهب اسلامی و بهره گيری از منابع معتبر و اصيل.

 

در بخش دين و علوم سياسی

1. پژوهش «روش شناسي انديشه سياسي در دوره ميانه تمدن اسلامي»  اثر گروه محققان پژوهشکده  علوم و انديشه سياسی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی به جهت بومی سازی تئوری های جديد و بهره گيری از منابع متنوع فارسی, عربی و اروپايی.

2. پژوهش «اخلاق و سياست در انديشه سياسي اسلام» اثر سركار خانم نجمه كيخا به جهت طرح وجوه تمايز انديشه ها در زمينه مناسبات اخلاق و سياست و توجه به نيازها و مقتضيات کنونی جهان.



1. لازم به يادآوری است که آيت الله محمد هادی معرفت به عنوان رياست هيأت داوران اين جشنواره يک روز پس از سخنرانی و اعطای جوايز پژوهشگران برگزيده جشنواره مزبور, دار دنيا را وداع گفتند و به رحمت حق پيوستند. 

 



 نظرات کاربران 
نام و نام خانوادگی لطفا نظرتان رو درباره این مطلب وارد نمایید*
پست الکترونیکی
لطفا عبارت بالا را وارد نمایید(سیستم نسبت به کوچک یا بزرگ بودن حساس نمی باشد)

تازه ترین مطالب
نشاني: قم، خیابان شهید فاطمی (دورشهر) بین کوچه 21 و 23 پلاک 317
تلفن: 37732049 ـ 025 -- 37835397-025
پست الکترونيک : info@dinpajoohan.com
نقل مطلب با ذکر منبع آزاد است
کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به دبیرخانه دین پژوهان کشور می باشد